Św. Władysław Węgierski
Władca · † 1095
Król Węgier, prawodawca, założyciel biskupstwa w Zagrzebiu
Święty Władysław Węgierski był królem Węgier pod koniec XI wieku, prawodawcą i obrońcą swojego kraju. Martyrologium Rzymskie mówi o nim, że przywrócił w swoim państwie chrześcijańskie prawa ogłoszone przez św. Stefana, poprawiał obyczaje i sam dawał przykład cnót. Kościół wspomina go 30 czerwca.
Urodził się w Polsce, gdzie jego ojciec Bela, późniejszy król Węgier Bela I, przebywał na wygnaniu. Matka Władysława była polską księżniczką z dynastii Piastów. Dokładny rok jego urodzenia nie jest znany, a źródła podają różne daty. Wraz ze starszym bratem Gejzą bronił Węgier przed Pieczyngami i Kumanami, którzy wdzierali się do kraju ze wschodu. Bracia toczyli też długi spór o tron z kuzynem, królem Salomonem, synem Andrzeja I.
Gdy Gejza, który panował jako Gejza I, zmarł w 1077 roku, możni pominęli Salomona i wybrali na króla Władysława. Jako władca łączył stanowcze rządy z troską o Kościół. Na zgromadzeniu w Szabolcs w 1092 roku, które miało charakter synodu, uchwalono przepisy porządkujące życie kościelne i świeckie. Król starał się też wykorzenić resztki pogańskich zwyczajów, które przetrwały w kraju.
W 1083 roku, za pontyfikatu św. Grzegorza VII, Władysław doprowadził do ogłoszenia świętymi króla Stefana, jego syna Emeryka i biskupa męczennika Gerarda, który był wychowawcą młodego Emeryka. Święty Jan Paweł II przypomniał to wydarzenie w 1983 roku, gdy Węgrzy obchodzili dziewięćsetną rocznicę kanonizacji swoich pierwszych świętych. Mówił wtedy, że ich ojczyzna zawdzięcza tym postaciom głoszenie Ewangelii i umacnianie jedności narodu w zgodzie i pokoju.
W 1091 roku, na prośbę swojej siostry Heleny, owdowiałej królowej Chorwacji, wkroczył do tego kraju i przyłączył go do korony węgierskiej. Według Martyrologium gorliwie szerzył tam wiarę chrześcijańską i ustanowił stolicę biskupią w Zagrzebiu. Siedzibę biskupią ustanowił także w Váradzie, dzisiejszej Oradei w Rumunii.
Przekazy łączą go z przygotowaniami do pierwszej wyprawy krzyżowej, lecz nie doczekał jej wyruszenia. Zmarł 29 lipca 1095 roku w Nitrze, podczas wojny z Czechami. Jego ciało złożono później w Váradzie. Grób króla stał się miejscem pielgrzymek, a przekazy mówią o cudach, które się tam działy.
W 1192 roku, za pontyfikatu papieża Celestyna III, Władysław został zaliczony do grona świętych. Węgrzy zachowali go w pamięci jako króla rycerza, bohatera podań i pieśni. Święty Jan Paweł II, odwiedzając w 1996 roku katedrę w Győrze, polecił wiernych wstawiennictwu świętego króla Władysława, obok Matki Bożej i wszystkich świętych węgierskich.