Św. Teresa Benedykta od Krzyża

Święta Teresa Benedykta od Krzyża, czyli Edyta Stein, była filozofką pochodzenia żydowskiego, która po latach poszukiwania prawdy przyjęła chrzest, wstąpiła do karmelitanek bosych i zginęła w Auschwitz. Jej wspomnienie liturgiczne przypada 9 sierpnia, w rocznicę śmierci.

Urodziła się 12 października 1891 roku we Wrocławiu, należącym wówczas do Niemiec, jako najmłodsze z jedenaściorga dzieci żydowskiej rodziny, w dniu, w którym rodzina obchodziła Jom Kippur. Ojciec, kupiec drzewny, zmarł, gdy była małym dzieckiem. Choć matka wychowywała ją religijnie, Edyta jako nastolatka świadomie przestała się modlić.

Studiowała germanistykę i historię we Wrocławiu, a od 1913 roku filozofię w Getyndze u Edmunda Husserla. W czasie pierwszej wojny światowej pracowała jako pielęgniarka w austriackim szpitalu polowym. W 1916 roku uzyskała we Fryburgu doktorat z filozofii i do 1918 roku była asystentką Husserla. Latem 1921 roku w Bergzabern przeczytała w ciągu jednej nocy autobiografię świętej Teresy z Ávili. Po lekturze powiedziała sobie: „To jest prawda”. 1 stycznia 1922 roku przyjęła chrzest.

Następnie do 1931 roku uczyła w szkole i seminarium nauczycielskim sióstr dominikanek w Spirze i wygłaszała wykłady, głównie o sprawach kobiet. Od 1932 roku wykładała w instytucie pedagogicznym w Münsterze, ale w 1933 roku nazistowskie prawo wymierzone w Żydów odebrało jej tę pracę. 14 października 1933 roku wstąpiła do Karmelu w Kolonii, a w kwietniu 1934 roku przy obłóczynach przyjęła imię Teresa Benedykta od Krzyża. Sprzeciw matki wobec tej drogi był dla niej źródłem głębokiego bólu.

W klasztorze ukończyła swoje główne dzieło, „Byt skończony i byt wieczny”, którego nie można już było wtedy wydać. W ostatni dzień 1938 roku, gdy narastały prześladowania Żydów, przeniesiono ją do Karmelu w Echt w Holandii. W testamencie z 1939 roku napisała, że już teraz z radością przyjmuje śmierć, którą Bóg jej przeznaczył. W Echt pracowała nad studium o świętym Janie od Krzyża, „Wiedzą Krzyża”, które pozostało niedokończone.

Biskupi holenderscy publicznie zaprotestowali przeciw deportacjom Żydów, a okupanci w odwecie uderzyli także w katolików pochodzenia żydowskiego. 2 sierpnia 1942 roku gestapo zabrało z klasztoru w Echt Edytę i jej siostrę Różę, która również była katoliczką. Odchodząc, Edyta powiedziała do niej: „Chodź, idziemy za nasz naród”. Przez obozy w Amersfoort i Westerbork obie trafiły do Auschwitz, gdzie 9 sierpnia 1942 roku zginęły w komorze gazowej.

Jan Paweł II beatyfikował ją jako męczennicę 1 maja 1987 roku w Kolonii, a 11 października 1998 roku w Rzymie ogłosił ją świętą. Mówił wtedy, że obchodząc co roku jej wspomnienie, trzeba też pamiętać o Szoah. 1 października 1999 roku ogłosił ją wraz ze świętą Brygidą Szwedzką i świętą Katarzyną ze Sieny współpatronką Europy.