Św. Samuel

Święty Samuel był prorokiem i ostatnim z sędziów Izraela, który z Bożego polecenia namaścił na królów najpierw Saula, a potem Dawida. Martyrologium Rzymskie wspomina go 20 sierpnia i przypomina, że z potomstwa Dawida miał narodzić się Chrystus. Jego dzieje opowiada Pierwsza Księga Samuela. Pismo nie podaje dat jego życia.

Jego ojcem był Elkana z Ramataim w górach Efraima, a matką Anna, która długo nie mogła mieć dzieci. W sanktuarium w Szilo modliła się ze łzami o syna i ślubowała, że odda go Panu na wszystkie dni jego życia. Gdy urodził się chłopiec, nazwała go Samuel, bo, jak mówiła, uprosiła go u Pana. Kiedy dziecko zostało odstawione od piersi, matka zaprowadziła je do Szilo i powierzyła kapłanowi Helemu. Jan Paweł II przypominał, że jej pieśń dziękczynną nazywa się Magnificat Starego Testamentu.

Samuel dorastał przy przybytku Pana, w czasach, gdy słowo Pana było rzadkie. Pewnej nocy usłyszał, że ktoś woła go po imieniu, i trzy razy pobiegł do Helego. Wtedy kapłan zrozumiał, że to Bóg woła chłopca, i nauczył go odpowiedzi: „Mów, Panie, bo sługa Twój słucha”. Benedykt XVI wskazywał na tym przykładzie, jak ważny jest ktoś, kto pomaga drugiemu rozpoznać Boży głos. Samuel rósł, Pan był z nim, a cały Izrael poznał, że jest on prorokiem Pana.

W czasach ucisku ze strony Filistynów Samuel wezwał lud, by porzucił obce bóstwa i służył tylko Panu. Modlił się za Izraela w Mispie, a po zwycięstwie postawił kamień i nazwał go Eben-Haezer, mówiąc, że dotąd pomagał im Pan. Przez całe życie był sędzią Izraela. Katechizm przypomina, że poznał też cenę wstawiennictwa: zapewnił lud, że nie przestanie się za niego modlić.

Gdy się zestarzał, a jego synowie nie szli jego drogami, starszyzna zażądała króla, jakiego mają inne narody. Nie podobało się to Samuelowi, lecz Pan polecił mu spełnić prośbę ludu, i prorok namaścił Saula. Kiedy Saul okazał nieposłuszeństwo, Samuel oznajmił mu, że posłuszeństwo jest lepsze niż ofiara, i długo go opłakiwał. Potem Pan posłał go do Jessego w Betlejem. Wybrany został najmłodszy z synów, Dawid, który pasł owce, bo człowiek patrzy na to, co widzą oczy, a Pan patrzy na serce. Samuel namaścił go pośród braci.

Samuel zmarł w starości. Cały Izrael zebrał się, by go opłakiwać, i pochowano go w jego domu w Ramie. Mądrość Syracha wysławia go jako umiłowanego przez Pana proroka, który ustanowił królestwo, a przed śmiercią mógł zaświadczyć, że nikomu niczego nie zabrał. Św. Piotr w Dziejach Apostolskich mówi o prorokach od Samuela poczynając, którzy zapowiadali czasy Chrystusa. Samuel nigdy nie był formalnie kanonizowany. Kościół czci go jako świętego, podobnie jak patriarchów i proroków Starego Testamentu.