Św. Pulcheria

Święta Pulcheria była cesarzową w Konstantynopolu, córką cesarza Arkadiusza i siostrą Teodozjusza II, w którego imieniu rządziła, gdy był jeszcze młody. Żyła w ślubowanym dziewictwie, a w sporach o naukę o Chrystusie stanęła po stronie wiary Kościoła. Martyrologium Rzymskie wspomina ją 10 września jako tę, która broniła prawdziwej wiary i ją krzewiła.

Urodziła się 19 stycznia 399 roku. Po śmierci Arkadiusza w 408 roku cesarzem został jej młodszy brat, wówczas jeszcze dziecko. 4 lipca 414 roku Pulcheria otrzymała tytuł augusty i przejęła opiekę nad bratem oraz sprawami państwa. Współczesny jej historyk Kościoła Sozomen pisze, że wszystkie sprawy załatwiała w imieniu brata, starannie go wychowywała i uczyła pobożności, a sama biegle mówiła i pisała po grecku i po łacinie.

Według Sozomena Pulcheria już jako młoda dziewczyna poświęciła Bogu swoje dziewictwo i nakłoniła do tego samego siostry, Arkadię i Marinę. Na znak ślubu ofiarowała kościołowi w Konstantynopolu ołtarz ze złota i drogich kamieni z napisem, który o tym świadczył. Siostry razem się modliły, śpiewały chwałę Bożą, zajmowały się tkaniem i hojnie wspierały ubogich i przybyszów, tak że pałac przypominał klasztor. Pulcheria budowała domy modlitwy, gospody dla podróżnych i klasztory, a także odnalazła relikwie Czterdziestu Męczenników z Sebasty.

Gdy biskup Konstantynopola Nestoriusz zaczął głosić naukę, która rozdzielała w Chrystusie Boga i człowieka i odmawiała Maryi tytułu Bożej Rodzicielki, Pulcheria wystąpiła przeciw niemu. Sobór w Efezie potępił tę naukę w 431 roku. Papież Leon Wielki napisał jej później, że dzięki jej czujności błąd Nestoriusza się nie utrzymał. Przez pewien czas, z powodu dworskich intryg, żyła z dala od dworu.

W 449 roku synod w Efezie, który Leon nazwał zgromadzeniem nie sędziów, lecz rozbójników, poparł Eutychesa, głoszącego jedną tylko naturę w Chrystusie. Papież prosił wtedy Pulcherię listownie o pomoc. Po śmierci Teodozjusza w 450 roku wzięła za męża i współwładcę Marcjana, pod warunkiem, że uszanuje jej ślub dziewictwa. Pius XII pisał w encyklice z 1951 roku, że oboje słynęli z mądrości i prawdziwej wiary. Ciało patriarchy Flawiana sprowadzono z czcią do Konstantynopola, wygnani biskupi wrócili na swoje stolice biskupie, a papież przyjął zwołany na polecenie cesarzowej sobór i wysłał na niego legatów. W 451 roku w Chalcedonie biskupi w obecności pary cesarskiej wysławiali ją jako prawowierną i miłującą Chrystusa.

Pulcheria zmarła w 453 roku; według dawnych źródeł cały swój majątek zapisała ubogim. Jej kult sięga starożytności, sprzed powstania procesów kanonizacyjnych. Czczą ją jako świętą Kościoły Wschodu i Zachodu, a w kalendarzu bizantyjskim jej wspomnienie również przypada 10 września.