Św. Paweł od Krzyża

Kapłan · 1694-1775

Prezbiter, założyciel pasjonistów, mistyk, misjonarz ludowy

Święty Paweł od Krzyża był włoskim kapłanem, mistykiem i kaznodzieją, założycielem Zgromadzenia Męki Jezusa Chrystusa, którego członków nazywa się pasjonistami. Jego wspomnienie liturgiczne przypada 19 października.

Przyszedł na świat 3 stycznia 1694 roku w miasteczku Ovada w północnych Włoszech jako Paolo Francesco Danei. Był najstarszym synem w rodzinie, w której urodziło się szesnaścioro dzieci. Rodzina miała szlacheckie korzenie, lecz zmagała się z trudnościami materialnymi, dlatego wcześnie zaczął pomagać ojcu w pracy. Dorastał w Castellazzo, skąd pochodził jego ojciec. W 1713 roku przeżył duchowy przełom i postanowił żyć w pokucie i modlitwie. Zgłosił się potem na ochotnika do wojska weneckiego, które miało walczyć z Turkami, lecz szybko zrozumiał, że nie jest to jego droga.

Latem 1720 roku, jak sam zapisał, ujrzał siebie w czarnej tunice z białym krzyżem i imieniem Jezus na piersi. Zrozumiał wtedy, że ma założyć zgromadzenie, które będzie rozważać i głosić mękę Chrystusa. 22 listopada 1720 roku biskup Alessandrii nałożył mu czarny strój pokutnika. Zaraz potem Paweł zamknął się na czterdzieści dni w celi przy kościele św. Karola w Castellazzo, gdzie spisał regułę przyszłej wspólnoty i prowadził dziennik duchowy. Pierwszym towarzyszem został jego młodszy brat Jan Chrzciciel.

Papież Benedykt XIII pozwolił mu gromadzić towarzyszy, a 7 czerwca 1727 roku sam udzielił obu braciom święceń kapłańskich w bazylice św. Piotra. Bracia osiedli na Monte Argentario na wybrzeżu Toskanii, gdzie w 1737 roku otwarto pierwszy dom zgromadzenia. Regułę zatwierdził w 1741 roku Benedykt XIV, a uroczyście potwierdził ją w 1769 roku Klemens XIV. Paweł kierował zgromadzeniem jako przełożony generalny aż do śmierci.

Przez kilkadziesiąt lat głosił misje ludowe w Państwie Kościelnym i w Toskanii, zwłaszcza w ubogiej Maremmie i na wyspach Archipelagu Toskańskiego. Mówił przede wszystkim o męce Jezusa, którą nazywał „największym i najwspanialszym dziełem Bożej miłości”. W ubogich i chorych, którym służył, dostrzegał oblicze ukrzyżowanego Chrystusa. Pozostawił tysiące listów z radami duchowymi. Jan Paweł II nazwał go wielkim mistykiem i ewangelizatorem XVIII wieku.

W 1771 roku w Tarquinii, noszącej wówczas nazwę Corneto, założył pierwszy klasztor klauzurowych mniszek pasjonistek. Dwa lata później Klemens XIV przekazał pasjonistom bazylikę Świętych Jana i Pawła na rzymskim wzgórzu Celius wraz z przyległym domem, który do dziś jest siedzibą władz zgromadzenia. Tam Paweł od Krzyża zmarł 18 października 1775 roku w wieku 81 lat i tam został pochowany.

Papież Pius IX beatyfikował go 1 maja 1853 roku, a 29 czerwca 1867 roku ogłosił świętym. W 2020 roku, trzysta lat po obłóczynach założyciela, pasjoniści rozpoczęli jubileusz swojego zgromadzenia.