Św. Korneliusz Setnik

Osoba świecka

Setnik rzymski, ochrzczony przez św. Piotra, pierwszy z pogan w Kościele

Święty Korneliusz był rzymskim setnikiem z Cezarei w Palestynie, którego ochrzcił święty Piotr Apostoł. Razem z nim chrzest przyjęli jego krewni i przyjaciele, pierwsi poganie włączeni do wspólnoty Kościoła. Kościół wspomina go 20 października.

Wszystko, co o nim wiemy, pochodzi z Dziejów Apostolskich, z rozdziałów dziesiątego i jedenastego. Nie znamy roku jego urodzenia ani śmierci. Święty Łukasz przedstawia go jako setnika kohorty zwanej Italską, a więc oficera wojska rzymskiego. Służył w Cezarei, nadmorskim mieście, w którym rezydował rzymski namiestnik Judei.

Korneliusz nie był Żydem, lecz należał do pogan, których nazywano bojącymi się Boga: czcił jedynego Boga, modlił się wytrwale i hojnie wspierał jałmużną lud żydowski. Pobożność dzielił z całym swoim domem. Pewnego dnia, około trzeciej po południu, ujrzał w widzeniu anioła. Usłyszał od niego, że Bóg pamięta o jego modlitwach i jałmużnach, i otrzymał polecenie, aby sprowadzić z Jafy Szymona zwanego Piotrem. Natychmiast wysłał po niego dwóch domowników i pobożnego żołnierza.

Nazajutrz, gdy wysłańcy zbliżali się do Jafy, Piotr miał widzenie, z którego zrozumiał, że nie wolno mu nazywać nieczystym tego, co Bóg oczyścił. Gdy apostoł przybył do Cezarei, Korneliusz czekał na niego z krewnymi i najbliższymi przyjaciółmi. Wyszedł mu naprzeciw i padł mu do nóg, lecz Piotr podniósł go i powiedział, że sam jest tylko człowiekiem.

Wchodząc do domu poganina, Piotr przekroczył żydowski zwyczaj i wyznał, że Bóg naprawdę nie ma względu na osoby, a w każdym narodzie miły jest Mu ten, kto się Go boi i postępuje sprawiedliwie. Kiedy jeszcze mówił zebranym o Jezusie, Duch Święty zstąpił na wszystkich słuchających, a oni zaczęli mówić językami i wielbić Boga. Jan Paweł II nazwał to wydarzenie Pięćdziesiątnicą pogan. Piotr uznał, że nie można odmówić wody chrztu tym, którzy otrzymali Ducha Świętego, i polecił ich ochrzcić w imię Jezusa Chrystusa.

W Jerozolimie wierzący pochodzenia żydowskiego zarzucili Piotrowi, że wszedł do ludzi nieobrzezanych i jadł z nimi. Apostoł opowiedział im po kolei, co się wydarzyło, a oni uspokoili się i wielbili Boga za to, że także poganom dał nawrócenie prowadzące do życia. Chrzest w domu Korneliusza otworzył Kościołowi drogę do wszystkich narodów.

Pismo Święte nie mówi, jak potoczyło się dalsze życie Korneliusza ani kiedy umarł. Późniejsze przekazy, niezgodne między sobą, czynią go biskupem, lecz obecne Martyrologium Rzymskie o tym nie wspomina. Święty Hieronim, opisując pielgrzymkę świętej Pauli do Ziemi Świętej, zanotował, że w Cezarei widziała ona dom Korneliusza zamieniony na kościół. Korneliusz jest czczony jako święty od starożytności, bez formalnej kanonizacji. Martyrologium Rzymskie nazywa go pierwocinami Kościoła z pogan.