
Św. Joanna Jugan
Zakonnica · 1792-1879
Dziewica, założycielka Małych Sióstr Ubogich, służebnica ubogich starców
Święta Joanna Jugan, w zakonie siostra Maria od Krzyża, była francuską zakonnicą i założycielką Zgromadzenia Małych Sióstr Ubogich, które przyjmuje pod swój dach ubogich ludzi w podeszłym wieku. Kościół wspomina ją 29 sierpnia.
Urodziła się 25 października 1792 roku w przysiółku Petites-Croix koło Cancale w Bretanii, w czasie rewolucji francuskiej. Była szóstym z ośmiorga dzieci. Jej ojciec, rybak, zaginął na morzu, gdy miała cztery lata. Do szkoły nie chodziła; czytać i pisać nauczyła się razem z katechizmem u tercjarek św. Jana Eudesa. Jako piętnastolatka poszła na służbę do zamożnej rodziny i razem z panią domu odwiedzała potrzebujących.
Odrzuciła propozycję małżeństwa, mówiąc, że Bóg zachowuje ją dla dzieła, które jeszcze nie zostało założone. W 1817 roku wstąpiła do trzeciego zakonu św. Jana Eudesa i pracowała jako pomoc w szpitalu w Saint-Servan, a potem przez dwanaście lat służyła zaprzyjaźnionej tercjarce, aż do jej śmierci. Zimą 1839 roku, mając czterdzieści siedem lat, przyjęła do siebie niewidomą, niedołężną staruszkę. Oddała jej własne łóżko, a sama poszła spać na strych.
Wkrótce dołączyły do niej młode kobiety, a w 1840 roku mała wspólnota wybrała Joannę na przełożoną. W 1842 roku, nie mając pieniędzy, kupiła zrujnowany dawny klasztor, w którym wkrótce zamieszkało czterdzieści starszych osób. Z koszykiem na ręku chodziła po ulicach i prosiła o jałmużnę, opierając całe dzieło na zaufaniu do Opatrzności. W 1845 roku Akademia Francuska przyznała jej nagrodę Montyona.
Tymczasem w 1843 roku siostry ponownie wybrały ją na przełożoną, lecz ks. Le Pailleur, kierownik duchowy wspólnoty, samowolnie unieważnił wybór i mianował na jej miejsce dwudziestojednoletnią siostrę. Joanna przyjęła to bez protestu i dalej kwestowała dla ubogich. W 1844 roku przyjęła imię Maria od Krzyża. W 1852 roku biskup Rennes zatwierdził zgromadzenie, a ks. Le Pailleur, mianowany przełożonym generalnym, odwołał ją na stałe do domu macierzystego.
Przez ostatnie dwadzieścia siedem lat życia pozostawała w cieniu, od 1856 roku w La Tour Saint-Joseph w Saint-Pern, wśród nowicjuszek, z których wiele nie wiedziało, że to ona założyła zgromadzenie. Powtarzała im: „Bądźcie małe, bardzo małe” i „Patrzcie na ubogiego ze współczuciem, a Jezus spojrzy na was z dobrocią w waszym ostatnim dniu”. Zmarła tam 29 sierpnia 1879 roku, gdy zgromadzenie liczyło już 2400 sióstr. Za jego założyciela długo uchodził ks. Le Pailleur; prawda o początkach wyszła na jaw dopiero później.
Jan Paweł II beatyfikował ją 3 października 1982 roku, mówiąc, że Bóg nie mógł otoczyć chwałą pokorniejszej służebnicy. Benedykt XVI kanonizował ją 11 października 2009 roku i nazwał ją latarnią dla społeczeństw, które wciąż na nowo muszą odkrywać miejsce i wartość starości.