
Św. Daniel Comboni
Biskup · 1831-1881
Biskup, misjonarz w Sudanie, założyciel kombonianów i kombonianek
Święty Daniel Comboni był włoskim misjonarzem, pierwszym katolickim biskupem Afryki Środkowej i założycielem dwóch zgromadzeń misyjnych. Martyrologium Rzymskie wspomina go 10 października, w dniu jego śmierci w Chartumie w Sudanie, i mówi, że niestrudzenie głosił Ewangelię w Afryce i na wiele sposobów troszczył się o godność człowieka.
Urodził się 15 marca 1831 roku w Limone sul Garda, w ubogiej rodzinie rolników, Luigiego i Domeniki. Był czwartym z ośmiorga dzieci i jako jedyny dożył dorosłości. Uczył się w Weronie w instytucie założonym przez ks. Nicolę Mazzę, gdzie studiował filozofię i teologię, a z opowieści misjonarzy poznał Afrykę Środkową. W 1849 roku postanowił poświęcić jej swoje życie. Święcenia kapłańskie przyjął 31 grudnia 1854 roku.
W 1857 roku wyruszył z pięcioma innymi misjonarzami z instytutu Mazzy i po czterech miesiącach podróży dotarł do Chartumu. Ciężka praca, klimat i choroby zabrały kilku młodych towarzyszy, a on sam z powodu choroby musiał wrócić do Włoch. Nie porzucił jednak Afryki. W 1864 roku, modląc się przy grobie św. Piotra w Rzymie, powziął plan odrodzenia Afryki, streszczony w słowach „Zbawiać Afrykę z Afryką”: sami Afrykanie mieli stać się głosicielami Ewangelii wśród swoich ludów. Papież Franciszek podkreślał, że nie było w tym nic z kolonializmu.
Przemierzał Europę i prosił królów, biskupów i zwykłych ludzi o modlitwę i wsparcie dla misji. Uruchomił też pierwsze we Włoszech czasopismo misyjne. W Weronie założył w 1867 roku instytut misjonarzy, a w 1872 roku instytut misjonarek; dziś są to Misjonarze Kombonianie Serca Jezusowego i siostry kombonianki. Na Soborze Watykańskim I, jako teolog biskupa Werony, zebrał podpisy siedemdziesięciu biskupów pod prośbą o ewangelizację Afryki Środkowej.
2 lipca 1877 roku został wikariuszem apostolskim Afryki Środkowej, a miesiąc później przyjął święcenia biskupie. W latach 1877 i 1878 susza i głód bez precedensu zmniejszyły o połowę miejscową ludność i niemal zniweczyły pracę misji. Comboni walczył o zniesienie handlu niewolnikami. W 1880 roku po raz ósmy i ostatni wyruszył do Afryki.
Wyczerpany pracą, śmiercią współpracowników i oszczerstwami, zachorował i zmarł w Chartumie wieczorem 10 października 1881 roku, w wieku pięćdziesięciu lat. Zachowały się jego słowa: „Io muoio, ma la mia opera non morirà” („Umieram, ale moje dzieło nie umrze”).
Jan Paweł II beatyfikował go 17 marca 1996 roku, a kanonizował 5 października 2003 roku w Rzymie. W homilii kanonizacyjnej nazwał go apostołem Chrystusa wśród Afrykanów. Z misji założonej przez kombonianów w Kitgum w Ugandzie wyszli bł. Daudi Okelo i Jildo Irwa, młodzi katechiści i męczennicy.