Św. August Chapdelaine

Kapłan · 1814-1856

Prezbiter i męczennik, misjonarz w chińskiej prowincji Guangxi

Święty August Chapdelaine był francuskim kapłanem z Paryskiego Towarzystwa Misji Zagranicznych i misjonarzem w chińskiej prowincji Guangxi, gdzie w 1856 roku oddał życie za wiarę. Martyrologium Rzymskie wspomina go 29 lutego, a w latach nieprzestępnych 28 lutego. Należy także do stu dwudziestu męczenników Chin, których Kościół czci wspólnie 9 lipca.

Urodził się 6 stycznia 1814 roku w La Rochelle-Normande w Normandii, w diecezji Coutances, w rodzinie rolników. Do dwudziestego roku życia pracował na roli i dopiero wtedy mógł pójść za powołaniem do kapłaństwa. Ukończył seminarium w Coutances i w 1843 roku przyjął święcenia kapłańskie. Przez siedem lat był wikariuszem w wiejskiej parafii Boucey.

Pragnął jednak wyjechać na misje. W 1851 roku wstąpił do seminarium Paryskiego Towarzystwa Misji Zagranicznych, a 29 kwietnia 1852 roku wyruszył do Chin. Przez pewien czas przebywał w sąsiedniej prowincji Guizhou i uczył się języka. Pod koniec 1854 roku dotarł do Guangxi, gdzie od ponad stu lat nie było misjonarzy. Martyrologium Rzymskie zaznacza, że to on pierwszy zasiał wiarę chrześcijańską w tamtych stronach.

Wkrótce po przybyciu został zadenuncjowany i uwięziony w Xilin, lecz po nieco ponad dwóch tygodniach odzyskał wolność. Przez ponad rok nauczał katechumenów i chrzcił pierwszych nawróconych. Na początku 1856 roku znów na niego doniesiono. Schronił się w domu miejscowego uczonego, ale 24 lub 25 lutego został pojmany razem z kilkoma neofitami i zaprowadzony przed mandaryna w Xilin. Wśród aresztowanych był Wawrzyniec Bai Xiaoman, prosty chiński robotnik, który towarzyszył misjonarzowi w jego kryjówce.

Przed mandarynem oskarżono go o podburzanie ludu do buntu. Nie wyrzekł się wiary. Według Martyrologium wymierzono mu trzysta razów, a dawne relacje dodają, że przez całą noc i cały następny dzień musiał klęczeć ze związanymi rękami. Skazano go na śmierć w ciasnej klatce, a na koniec ścięto mu głowę. Źródła różnią się co do dnia jego śmierci i podają daty od 26 do 29 lutego 1856 roku. Wawrzyniec Bai Xiaoman został ścięty 25 lutego, a 1 marca stracono Agnieszkę Cao Guiying, wdowę, która na polecenie biskupa uczyła prawd wiary dziewczęta nawrócone przez misjonarza.

Śmierć misjonarza miała też skutki polityczne: Francja uczyniła z niej pretekst do wspólnej z Wielką Brytanią wyprawy zbrojnej przeciw Chinom, nazywanej drugą wojną opiumową. Leon XIII beatyfikował Augusta Chapdelaine'a 27 maja 1900 roku. Jan Paweł II kanonizował go 1 października 2000 roku wraz z Augustynem Zhao Rongiem i stu dziewiętnastoma towarzyszami, wśród których są także Wawrzyniec Bai Xiaoman i Agnieszka Cao Guiying. Papież mówił wtedy, że nie jest to chwila na osądzanie tamtych okresów historii, a Kościół pragnie jedynie uznać w męczennikach przykład odwagi i konsekwencji dla nas wszystkich.