Św. Apolinary z Rawenny

Biskup

Biskup i męczennik, pierwszy pasterz Kościoła w Rawennie

Święty Apolinary był pierwszym biskupem Rawenny i jednym z pierwszych pasterzy całej północnej Italii. Kościół czci go jako męczennika i wspomina 20 lipca, choć Martyrologium Rzymskie podaje, że zmarł 23 lipca.

O jego życiu wiadomo bardzo niewiele. Mszał Rzymski umieszcza go w drugiej połowie II wieku, a niektórzy historycy sytuują jego posługę na przełomie II i III wieku. Nie znamy jego pochodzenia ani lat urodzenia i śmierci. Pewne jest natomiast, że w Rawennie od bardzo dawna czczono go jako pierwszego biskupa miasta i męczennika.

Najstarszym świadectwem tej czci jest kazanie św. Piotra Chryzologa, jednego z jego następców, który był biskupem Rawenny w V wieku. Wygłosił je w dniu święta Apolinarego, nazywając go pierwszym biskupem miasta i męczennikiem. Martyrologium mówi z kolei, że jako dobry pasterz szedł przed swoją owczarnią i według przekazu uświetnił Kościół Rawenny w Classe chwałą męczeństwa.

Szczegółowe opowieści o jego życiu pochodzą z Pasji spisanej dopiero w VII wieku, prawdopodobnie za biskupa Maurusa, gdy w Rawennie starano się wykazać apostolskie początki tamtejszego Kościoła. Według tej legendy Apolinary pochodził z Antiochii, był uczniem św. Piotra i został przez niego posłany do Rawenny. Wielokrotnie bity i wypędzany z miasta, miał umrzeć w Classe siedem dni po ostatnim pobiciu. Historycy nie przypisują tym szczegółom wartości historycznej.

Apolinarego pochowano w Classe, ówczesnym porcie Rawenny. W VI wieku nad jego grobem wzniesiono bazylikę Sant'Apollinare in Classe, konsekrowaną w 549 roku. W jej absydzie zachowała się mozaika, która przedstawia go z rękami wzniesionymi do modlitwy, pośród dwunastu owiec. Jan Paweł II, odwiedzając Rawennę w 1986 roku, mówił o nim jako o pierwszym biskupie, w którym tamtejszy Kościół rozpoznaje swojego duchowego ojca, i o trudach i cierpieniach, którymi położył mocne fundamenty chrześcijańskiej historii miasta.

Apolinary nie został kanonizowany w dzisiejszym znaczeniu tego słowa, bo Kościół czci go od starożytności. Trzecie wydanie Mszału Rzymskiego z 2002 roku wpisało jego wspomnienie do kalendarza powszechnego jako wspomnienie dowolne. Modlitwa mszalna tego dnia prosi, by wierni szli drogą zbawienia, którą biskup Apolinary wskazał nauczaniem i męczeństwem.