
Św. Aniela z Foligno
Osoba świecka · † 1309
Wdowa, tercjarka franciszkańska, mistyczka
Święta Aniela z Foligno była żoną i matką z Umbrii, która po nawróceniu i stracie najbliższych została tercjarką franciszkańską i jedną z wielkich mistyczek średniowiecza. Swoje doświadczenie Boga powierzyła księdze spisanej przez spowiednika. Kościół wspomina ją 4 stycznia.
Urodziła się około 1248 roku w Foligno, w zamożnej rodzinie. Wcześnie straciła ojca, a matka wychowała ją dość powierzchownie. Mając nieco ponad dwadzieścia lat, wyszła za mąż za jednego z miejscowych możnych i urodziła kilkoro dzieci. Żyła beztrosko i światowo, nie dbając o zbawienie duszy, a nawet gardziła pokutnikami, którzy dla Chrystusa wyzbywali się majątku.
Po trzydziestym roku życia wstrząsnęły nią gwałtowne wydarzenia: trzęsienie ziemi w 1279 roku, huragan i długa wojna z Perugią. Zaczęła rozważać swoje życie i lękać się potępienia. W 1285 roku wezwała św. Franciszka z Asyżu, który ukazał się jej w widzeniu, a potem odbyła spowiedź generalną u jednego z braci w kościele św. Felicjana.
Trzy lata później w ciągu kilku miesięcy zmarli jej matka, mąż i wszystkie dzieci. Aniela sprzedała cały majątek i rozdała pieniądze ubogim. W 1291 roku wstąpiła do Trzeciego Zakonu św. Franciszka i powierzyła się kierownictwu duchowemu franciszkanina, brata Arnalda, krewnego i rodaka. W tym samym roku odbyła pielgrzymkę do Asyżu, podczas której otrzymała szczególne dary mistyczne.
Po latach surowej pokuty Bóg prowadził ją ku coraz głębszemu zjednoczeniu, aż po doświadczenie zamieszkania Trójcy Świętej w duszy. Opowiadała o tym spowiednikowi, a on zapisywał jej słowa po łacinie. Tak powstał „Memoriał”, pierwsza część „Księgi błogosławionej Anieli”, obejmujący jej przeżycia od nawrócenia do 1296 roku; drugą część tworzą „Pouczenia”, których udzielała uczniom. Aniela wyznawała, że tego, co widziała, nie potrafi wypowiedzieć. Uczyła, że kto chce zachować łaskę, nie powinien odrywać oczu duszy od Krzyża.
W ostatnich latach życia zgromadziła wokół siebie wielu uczniów z Włoch i z zagranicy, dla których była duchową matką. Wzorem św. Franciszka pielęgnowała trędowatych w szpitalu w Foligno i w każdym z nich widziała Chrystusa. Zmarła w Foligno 4 stycznia 1309 roku, otoczona duchowymi dziećmi. Jej grób znajduje się w tamtejszym kościele św. Franciszka. Późniejsze wieki nazwały ją mistrzynią teologów.
Po śmierci otaczano ją czcią i nazywano błogosławioną, a nawet świętą. W 1701 roku papież Klemens XI zezwolił franciszkanom konwentualnym i diecezji Foligno na odmawianie oficjum ku jej czci, a w 1766 roku Klemens XIII dodał do tego mszę. W 1993 roku przy jej grobie modlił się Jan Paweł II, a w 2010 roku Benedykt XVI poświęcił jej katechezę. Papież Franciszek 9 października 2013 roku rozciągnął jej kult na cały Kościół i wpisał ją do katalogu świętych w drodze kanonizacji równoważnej.