Św. Adelajda Burgundzka

Święta Adelajda Burgundzka była królową Włoch i cesarzową, żoną Ottona I Wielkiego, matką cesarza Ottona II, a pod koniec życia regentką cesarstwa w imieniu wnuka. Zapamiętano ją jako władczynię skłonną do zgody, hojną dla ubogich i dla klasztorów. Kościół wspomina ją 16 grudnia.

Urodziła się około 931 roku jako córka Rudolfa II, króla Burgundii, i Berty, córki księcia Szwabii. Jeszcze jako dziecko została ze względów politycznych zaręczona z Lotarem, synem króla Włoch Hugona. Poślubiła go w 947 roku, mając szesnaście lat, i urodziła mu córkę Emmę, późniejszą królową Francji.

Lotar zmarł w 950 roku, a władzę we Włoszech przejął margrabia Berengar z Ivrei. Chciał on wydać młodą wdowę za swojego syna Adalberta. Adelajda odmówiła i została uwięziona w zamku nad jeziorem Garda. Zdołała jednak uciec i znalazła schronienie w Canossie. Z pomocą przyszedł jej król niemiecki Otton I, który wkroczył do Włoch i w 951 roku poślubił ją w Pawii.

Z tego małżeństwa urodziło się czworo dzieci: dwaj synowie zmarli w dzieciństwie, Otton został następcą ojca, a Matylda ksienią w Quedlinburgu. W lutym 962 roku papież Jan XII koronował w Rzymie Ottona na cesarza, a razem z nim Adelajdę na cesarzową. Brała udział w rządach męża i towarzyszyła mu w wyprawach do Włoch. Popierała odnowę życia zakonnego, która wychodziła z opactwa w Cluny, i pozostawała w bliskich stosunkach z jego opatami, świętymi Majolem i Odylonem.

Po śmierci Ottona I w 973 roku doszło do nieporozumień między Adelajdą a jej synem Ottonem II i synową, cesarzową Teofano. Adelajda oddaliła się od dworu i przebywała w Burgundii i we Włoszech. Do zgody doprowadził opat Majol, a matka i syn pojednali się w Pawii. Gdy w 983 roku Otton II zmarł, obie cesarzowe razem zabiegały o utrzymanie tronu dla małoletniego Ottona III. Po śmierci Teofano w 991 roku Adelajda sprawowała regencję w imieniu wnuka aż do jego pełnoletności w 994 roku.

Przez całe życie wspierała ubogich oraz fundowała kościoły i klasztory, między innymi w Payerne w dzisiejszej Szwajcarii, w Pawii i w Selz w Alzacji. Martyrologium Rzymskie mówi o niej, że była życzliwa dla domowników, pełna godności wobec obcych, niestrudzona w miłosierdziu wobec ubogich i hojna dla kościołów Bożych. Po zakończeniu regencji osiadła w klasztorze w Selz. W 999 roku wyruszyła jeszcze do Burgundii, aby pogodzić swojego bratanka, króla Rudolfa III, z jego przeciwnikami. Zmarła 16 grudnia 999 roku w Selz koło Strasburga.

Jej życie opisał święty Odylon, opat Cluny, który towarzyszył jej w ostatniej podróży. Jego opowieść dała początek kultowi cesarzowej, szerzonemu przez mnichów kluniackich. Papież Urban II zaliczył Adelajdę do grona świętych w 1097 roku.