Bł. Władysław Goral

Biskup · 1898-1945

Biskup i męczennik, sufragan lubelski, więzień Sachsenhausen

Błogosławiony Władysław Goral był biskupem pomocniczym diecezji lubelskiej i męczennikiem. Ponad pięć lat spędził w odosobnieniu w niemieckim obozie koncentracyjnym Sachsenhausen i tam zmarł w 1945 roku. Martyrologium Rzymskie wspomina go 26 kwietnia razem z bł. Stanisławem Kubistą, kapłanem werbistą, który zmarł w tym samym obozie 26 kwietnia 1940 roku. W Polsce 108 męczenników II wojny światowej, wśród nich biskupa Gorala, wspomina się wspólnie 12 czerwca.

Urodził się 1 maja 1898 roku we wsi Stoczek na Lubelszczyźnie, w rodzinie Kajetana i Julianny z Zielińskich, i został ochrzczony w kościele parafialnym w Dysie. Po seminarium duchownym w Lublinie wyjechał w 1920 roku na studia do Rzymu i tam 18 grudnia tego roku przyjął święcenia kapłańskie w bazylice św. Jana na Lateranie. Na Uniwersytecie Gregoriańskim uzyskał doktorat z filozofii, potem studiował teologię we Fryburgu Szwajcarskim i pracował duszpastersko wśród Polaków we Francji.

Po powrocie z zagranicznych studiów został profesorem seminarium duchownego w Lublinie. Przez wiele lat redagował „Wiadomości Diecezjalne Lubelskie”, był cenionym spowiednikiem, przewodniczył związkowi kapłanów „Unitas” i angażował się w walkę z bezrobociem i ubóstwem. W 1938 roku papież Pius XI mianował go biskupem pomocniczym diecezji lubelskiej. Sakrę biskupią przyjął 9 października 1938 roku w katedrze lubelskiej z rąk biskupa Mariana Leona Fulmana.

Jego posługa biskupia trwała niewiele ponad rok. 17 listopada 1939 roku Niemcy aresztowali go razem z biskupem Fulmanem i grupą duchownych w ramach akcji wymierzonej w polską inteligencję. 27 listopada niemiecki sąd doraźny skazał obu biskupów i jedenastu księży na śmierć pod fałszywymi zarzutami. Po interwencji Stolicy Apostolskiej wyrok zamieniono na dożywotnie więzienie, a 4 grudnia 1939 roku więźniów przywieziono do obozu Sachsenhausen pod Berlinem.

W obozie trzymano go w ścisłej izolacji, w celi obozowego bunkra, z dala od innych więźniów. Mógł pisać listy do rodziny, a współwięźniowie, którym udało się go zobaczyć, zapamiętali jego godność i pogodę ducha mimo upokorzeń i samotności. Martyrologium Rzymskie mówi, że mężnie bronił godności człowieka i wiary.

Dokładny dzień i okoliczności jego śmierci nie są znane. List apostolski o beatyfikacji podaje, że zmarł w kwietniu 1945 roku w Sachsenhausen wskutek udręk i chorób. Martyrologium mówi o jego śmierci w niewoli z powodu choroby, w niepewnym dniu. Dzień 26 kwietnia nie jest więc datą jego śmierci, lecz dniem wspólnego wspomnienia z bł. Stanisławem Kubistą.

Jan Paweł II beatyfikował go 13 czerwca 1999 roku w Warszawie w gronie 108 męczenników Kościoła w Polsce z czasów II wojny światowej. Powiedział wtedy, że biskup Goral był torturowany ze szczególną nienawiścią tylko dlatego, że był biskupem katolickim.