Bł. Jakub Strzemię

Biskup · † 1409

Biskup, franciszkanin, patron archidiecezji lwowskiej

Błogosławiony Jakub Strzemię, znany także jako Jakub Strepa, był franciszkaninem, misjonarzem na Rusi i arcybiskupem halickim. Zapamiętano go jako pasterza, który mimo godności biskupiej do końca żył jak ubogi zakonnik. Martyrologium Rzymskie wspomina go 20 października, w dniu jego śmierci.

Urodził się około 1340 roku na terenie diecezji krakowskiej; dokładna data i miejsce nie są znane, a o jego rodzinie i młodości wiadomo niewiele. Jako młody człowiek wstąpił do franciszkanów i poświęcił się pracy misyjnej na Rusi. Należał do Stowarzyszenia Braci Pielgrzymujących dla Chrystusa, w którym franciszkanie i dominikanie wspólnie głosili Ewangelię na Rusi i w Mołdawii.

Od 1385 do 1388 roku był gwardianem klasztoru Świętego Krzyża we Lwowie. Łagodził wtedy spór między mieszczanami a arcybiskupem Bernardem. W 1391 roku papież Bonifacy IX mianował go arcybiskupem halickim. Sakrę biskupią Jakub przyjął w 1392 roku w Tarnowie.

Objął rozległą archidiecezję, w której brakowało kościołów i kapłanów. Przemierzał ją, zakładał parafie i budował kościoły, a do pracy misyjnej zapraszał franciszkanów i dominikanów. Sam żył bardzo skromnie, mieszkał w drewnianym domu i nie rozstał się z franciszkańskim habitem. Rezydował we Lwowie i zabiegał o przeniesienie tam stolicy arcybiskupiej z Halicza, do czego doszło dopiero po jego śmierci. W 1406 roku zwołał pierwszy synod swojej archidiecezji.

Szczególną czcią otaczał Najświętszy Sakrament i Matkę Bożą. Polecił, aby przed tabernakulum stale płonęła lampka, co nie było jeszcze wówczas powszechnym zwyczajem, i szerzył adorację Eucharystii. Troszczył się o lwowski szpital i przytułek dla ubogich. Należał też do zaufanych doradców króla Władysława Jagiełły i św. królowej Jadwigi.

Zmarł we Lwowie 20 października 1409 roku. Zgodnie z testamentem pochowano go w chórze franciszkańskiego kościoła Świętego Krzyża. Z czasem miejsce pochówku poszło w zapomnienie. Grób odnaleziono w 1619 roku: zmarły spoczywał w nim w szatach biskupich, spod których widać było zakonny habit. Mieszkańcy Lwowa czcili Jakuba jako opiekuna miasta i wypraszali przy jego relikwiach łaski.

Proces beatyfikacyjny rozpoczęto w 1777 roku. Papież Pius VI zatwierdził kult Jakuba 11 września 1790 roku; ten rok św. Jan Paweł II podawał jako datę jego beatyfikacji. Papież Pius X ogłosił błogosławionego patronem archidiecezji lwowskiej. Po II wojnie światowej relikwie wywieziono ze Lwowa do Polski, a w 2009 roku, w sześćsetną rocznicę śmierci arcybiskupa, powróciły do lwowskiej katedry.