Bł. Andrzej z Phú Yên
Męczennik · † 1644
Męczennik, świecki katechista w Wietnamie, uczeń Aleksandra de Rhodes
Błogosławiony Andrzej z Phú Yên był młodym wietnamskim katechistą świeckim i pierwszym męczennikiem Kościoła w Wietnamie. Zginął w 1644 roku, mając około dziewiętnastu lat, ponieważ nie chciał wyrzec się wiary. Kościół wspomina go 26 lipca.
Urodził się w 1625 lub 1626 roku w prowincji Phú Yên, na terenie dzisiejszej diecezji Qui Nhơn. Wychowywała go owdowiała matka, Joanna. Był chłopcem słabego zdrowia, ale bystrym i skłonnym do dobra. Na usilną prośbę matki jezuita Aleksander de Rhodes, misjonarz w Kochinchinie, przyjął go do grona swoich uczniów, a Andrzej szybko prześcignął innych w nauce chińskiego pisma.
W wieku około piętnastu lat przyjął chrzest razem z matką. Rok później ojciec de Rhodes włączył go do grona swoich współpracowników. Po dalszej formacji Andrzej wstąpił do stowarzyszenia katechistów zwanego Domem Bożym (Maison Dieu), którego członkowie zobowiązywali się poświęcić całe życie służbie Ewangelii i pomagać misjonarzom. Wyróżniał się pokorą i troską o chorych. Ojciec de Rhodes napisał o nim, że nie spotkał nowicjusza ani zakonnika równie gorliwego i czystego w myślach.
W tym czasie władze zaczęły zakazywać szerzenia chrześcijaństwa i ścigać zwłaszcza miejscowych katechistów. Dnia 25 lipca 1644 roku żołnierze pojmali Andrzeja. Pobitego i związanego postawiono przed namiestnikiem miasta, który próbował odwieść go od wiary. Andrzej odpowiedział, że jest chrześcijaninem i gotów jest znieść cierpienia, by wiarę zachować, a męka i śmierć za nią są dla niego największą chwałą. Skazano go na śmierć.
Wieczorem następnego dnia, 26 lipca 1644 roku, poprowadzono go ulicami miasta Kẻ Chàm na miejsce kaźni. Szedł za nim tłum ludzi, którzy podziwiali jego męstwo i radość. Andrzej zachęcał chrześcijan, by trwali w wierze, nie smucili się jego śmiercią i wspierali go modlitwą. Idąc na męczeństwo, powtarzał słowa: „Oddajmy naszemu Bogu miłość za miłość, oddajmy życie za życie”. Przebito go włócznią, a potem ścięto. Przed ostatnim ciosem donośnym głosem wezwał imienia Jezus.
Ciało męczennika przewieziono do Makau i tam z czcią pochowano, a sześć miesięcy później rozpoczął się tam proces kanoniczny. Ojciec de Rhodes opisał jego śmierć w książce wydanej w Paryżu w 1653 roku. Jan Paweł II beatyfikował go 5 marca 2000 roku na placu św. Piotra, razem z czterdziestoma trzema innymi sługami Bożymi, i ukazał go Kościołowi w Wietnamie jako wzór. Papież Franciszek przypomniał go w adhortacji Christus vivit wśród młodych świętych, a Leon XIV w 2025 roku, w 400. rocznicę jego urodzin, nazwał go patronem katechistów.